اجرای طرح «برخورد با اراذل و اوباش»؛ گمانه‌زنی درباره سرکوب اعتراض‌های احتمالی تحت نام مقابله با اراذل

نیروی انتظامی که از ابتدای شهریور ماه از آغاز طرحی با عنوان «برخورد با اراذل و اوباش» خبر داده است، در تازه‌ترین مورد این طرح را روز پنجشنبه همزمان با شیوع کرونا در محله تهرانپارس تهران اجرا کرد.

در همین حال قاسم رضایی، جانشین فرمانده نیروی انتظامی، اعلام کرد که «کارگروه مبارزه با اراذل و اوباش» در این نیرو تشکیل شده است.

او هدف از اجرای این طرح‌ را ایجاد «رعب و وحشت در دل افرادی که امنیت و آرامش جامعه را مختل می‌سازند» ذکر کرد.

حسین رحیمی، رییس پلیس تهران هم روز پنجشنبه گفت: «پوزه اراذل و اوباشی را که گردن‌کشی و عربده‌کشی می‌کنند و قداره‌بند هستند، به خاک می‌مالیم.»

طرح‌های مقابله با افراد موسوم به «اراذل و اوباش» در دهه‌های گذشته هر چند وقت یک بار اجرا شده و صحنه‌های کتک زدن این افراد در حین بازداشت در تلویزیون نمایش داده شده است. 

نیروی انتظامی همچنین اقدام به گرداندن این افراد در محله‌ها با هدف تحقیر آنان کرده است. از دهه ۸۰ به بعد اجرای این طرح‌ها شدت گرفته است.

برخی از حقوقدانان این اقدام را خلاف قانون و نقض حقوق افراد بازداشت‌شده می‌دانند. همچنین گروهی از تحلیلگران اعلام کرده‌اند که این طرح ها تاثیری در کاهش جرم نداشته است.

همزمان با اقدام نیروی انتظامی، سپاه پاسداران هم از تشکیل گشت‌های ویژه و «تیم‌های ضربت» در استان‌های مختلف خبر داده و هدف از این اقدامات را «مقابله با سرقت و کیف‌قاپی» و «اراذل و اوباش» در محلات عنوان کرده است.

با این حال برخی تحلیلگران نگرانند که هدف از این طرح ممکن است آمادگی برای «جلوگیری و مقابله با تکرار اعتراضات بزرگ ضدحکومتی» باشد.

برخی از فرماندهان سپاه پاسداران پیش از این اذعان کرده‌اند که از «اراذل و اوباش» برای مقابله با اعتراض‌های خیابانی استفاده شده است.

این به آن معناست که برخورد با افراد موسوم به اراذل و اوباش و بازداشت آن‌ها برای نهادهای امنیتی یک کارکرد دیگر نیز می‌تواند داشته باشد؛ استفاده از آنها برای مقابله با معترضان.

حسین همدانی، فرمانده سپاه تهران بزرگ، پیشتر اذغان کرده بود که از افراد موسوم به «اراذل و اوباش» برای سرکوب معترضان به انتخابات سال ۱۳۸۸ استفاده شده است.